UK.gov เตือนว่า การอวดฮิปดิจิทัลไม่ใช่ทางเลือกแทนการส่งมอ…

การเปลี่ยนแปลงดิจิทัลของรัฐบาลสหราชอาณาจักรที่เคยถูกยกย่องว่าอาจประหยัด £45 billion** ต่อปี ได้ถูกสภาคณะกรรมการวิทยาศาสตร์ นวัตกรรมและเทคโนโลยี (SITC) เตือนว่าการอวดอ้างผลประโยชน์เชิงตัวเลขแบบเกินจริงอาจทำลายความเชื่อมั่นและขัดขวางการส่งมอบจริงของบริการสาธารณะ

การตรวจสอบของคณะกรรมการชี้ให้เห็นว่าข้ออ้าง “hype” นี้ไม่เพียงแต่เป็นการประเมินที่เกินความเป็นจริง แต่ยังส่งผลให้เจ้าหน้าที่รัฐรู้สึกสับสนและอาจทำให้โครงการดิจิทัลล่าช้า แม้รัฐบาลจะอ้างว่ามีแผนงานและตัวชี้วัดชัดเจนแล้วก็ตาม

Overview

รัฐบาลสหราชอาณาจักรในปีแรกของการดำรงตำแหน่งได้ประกาศเป้าหมายการประหยัด £45 billion (ประมาณ $55 billion) จากการปรับใช้เทคโนโลยีดิจิทัลและปัญญาประดิษฐ์ (AI) โดยอ้างว่าเป็นผลจากการทำให้กระบวนการทำงานง่ายขึ้นและลดการทุจริตผ่านระบบอัตโนมัติ

คณะกรรมการ SITC ของสภาผู้แทนราษฎรได้วิพากษ์วิจารณ์ว่า ตัวเลขดังกล่าวเป็น “overly optimistic projections” ที่ขาดหลักฐานเชิงปริมาณและอาจทำให้ความพยายามของภาครัฐในเรื่องประสิทธิภาพดิจิทัลเสียหาย

จากมุมมองของนักวิจัยและผู้เชี่ยวชาญภายนอก การอ้างอิงตัวเลขเช่นนี้ยังไม่สอดคล้องกับโครงสร้างการใช้จ่ายของรัฐบาลที่ส่วนใหญ่เป็นค่าแรงและโครงสร้างพื้นฐานอื่น ๆ

The £45 billion Claim

รัฐบาลได้อธิบายว่าการประหยัด £45 billion** จะมาจากหลายแนวทาง ได้แก่

• การทำให้กระบวนการทำงานง่ายขึ้น (process simplification)
• การใช้ AI เพื่ออัตโนมัติขั้นตอนที่ทำด้วยมือ (AI‑driven automation)
• การเปิดช่องทางดิจิทัลที่มีต้นทุนต่ำ (low‑cost digital channels)
• การลดการทุจริตด้วยระบบตรวจสอบอัตโนมัติ (compliance automation)

แม้ข้อเสนอเหล่านี้จะดูเป็นแนวทางที่สมเหตุสมผล แต่ไม่มีการเปิดเผยข้อมูลพื้นฐานหรือการคำนวณที่แสดงว่าตัวเลข £45 billion** นั้นมาจากแหล่งใดหรือคำนวณอย่างไร

นักวิจัยจาก Institute for Government อย่าง Nick Davies ได้เตือนว่า “จำนวนเงินดังกล่าวเป็นจำนวนที่ใหญ่มากเมื่อพิจารณาว่าการใช้จ่ายของรัฐบาลส่วนใหญ่เป็นค่าแรงและโครงสร้างพื้นฐาน” และเน้นว่าการประหยัดแบบ “cashable” แตกต่างจากการเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานที่ไม่ลดค่าใช้จ่ายโดยตรง

Parliamentary Scrutiny

คณะกรรมการ Public Accounts Committee (PAC) เคยตรวจสอบโครงการดิจิทัลของ NHS ในปี 2018‑2020 โดยพบว่าแม้มีการอ้างว่ามี “tech revolution” แต่ก็ไม่มีแผนการดำเนินงานที่ชัดเจนและมีความเสี่ยงต่อการทำซ้ำความล้มเหลวของโครงการ IT ก่อนหน้า

ในรายงานของ SITC ปี 2026 คณะกรรมการได้ย้ำว่า “การอ้างอิงตัวเลขเช่น £45 billion** อย่างไร้หลักฐานทำให้ความน่าเชื่อถือของรัฐบาลเสียหาย” และชี้ให้เห็นว่าการสื่อสารที่เกินจริงอาจทำให้เจ้าหน้าที่รัฐรู้สึกท้อแท้และส่งผลต่อการดำเนินงานจริง

คณะกรรมการยังวิพากษ์ว่าการเผยแพร่ “Roadmap for Digital Government” บนเว็บไซต์แทนการใช้ command paper ทำให้การอัปเดตข้อมูลเป็นไปโดยไม่ต้องแจ้งเตือนผ่าน GOV.UK ซึ่งลดความสามารถในการตรวจสอบและรับผิดชอบของรัฐบาล

Historical Context

แนวคิดการใช้ดิจิทัลเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพของภาครัฐไม่ได้เป็นเรื่องใหม่ในยุคของพรรคคอนเซิร์ฟเวที เมื่อปี 2018 รัฐบาลคอนเซิร์ฟเวทได้ประกาศ “tech revolution is coming to the NHS” โดยมุ่งสร้างสถาปัตยกรรมเทคโนโลยีที่ทันสมัย

แต่สองปีต่อมา รายงานของ PAC พบว่าโครงการยังไม่มีแผนการดำเนินงานที่ชัดเจนและอาจทำให้เงินลงทุน £8.1 billion** ของผู้เสียภาษีเสียเปล่า การขาดแผนทำให้การประเมินความคุ้มค่าและผลลัพธ์เป็นไปได้ยาก

การที่รัฐบาลหลายฝ่ายยังคงอ้างอิงตัวเลขใหญ่ ๆ โดยไม่มีข้อมูลรองรับ แสดงให้เห็นว่าปัญหา “hype” ยังคงเป็นอุปสรรคสำคัญต่อการเปลี่ยนแปลงดิจิทัลในภาครัฐ

Government Response

รัฐบาลตอบสนองต่อรายงานของ SITC โดยอ้างว่าระบบดิจิทัลปัจจุบันได้สร้างความแตกต่างที่ชัดเจนให้กับบริการสาธารณะ และได้เปิดตัว “Roadmap for Digital Government” ที่มีการกำหนดขั้นตอนและตัวชี้วัดที่ชัดเจน

นอกจากนี้ ประธานเจ้าหน้าที่สื่อสารของรัฐบาลยังระบุว่า “เรามีการใช้ข้อมูลที่ดีที่สุดเพื่อวัดการเปลี่ยนแปลงของบริการ ความสามารถ และประสิทธิภาพ” และตั้งใจจะเผยแพร่อัปเดตเป็นระยะ ๆ

แม้ว่ารัฐบาลจะยืนยันว่ามีระบบเมตริกซ์ที่ชัดเจนเพื่อประเมินผลลัพธ์ แต่คณะกรรมการยังคงกังวลว่าการเปลี่ยนแปลงลำดับความสำคัญของโครงการ เช่น การหยุดทดลองเครื่องมือภายในหลังจากที่ “ถูกแทนที่โดยแพลตฟอร์มที่กว้างขวางและทันสมัย” โดยไม่ได้ระบุว่าแพลตฟอร์มใดเป็นที่ใช้

Challenges & Implications

นอกจาก “hype” แล้ว รายงานของ SITC ยังระบุปัญหาอื่น ๆ ที่เป็นอุปสรรคต่อการดำเนินการดิจิทัล ได้แก่

• การขาดข้อมูลที่เป็นอAuthority เกี่ยวกับระบบ Legacy ที่ยังคงใช้งานในภาครัฐ
• การผูกขาดของผู้ให้บริการคลาวด์ระดับโลกเช่น AWS และ Microsoft รวมถึงสัญญาที่เป็นข้อโต้แย้งกับ Palantir

การแก้ไขปัญหาเหล่านี้ต้องใช้เวลาและทรัพยากรอย่างมาก การละเลยหรือมองข้ามความเป็นจริงของสภาพแวดล้อมเทคโนโลยีอาจทำให้โครงการดิจิทัลล่าช้าและเสียค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม

ในท้ายที่สุด การหลีกเลี่ยงการอวดอ้างที่เกินจริงและการให้ความสำคัญกับการส่งมอบผลลัพธ์ที่จับต้องได้จะเป็นกุญแจสำคัญในการสร้างความเชื่อมั่นและทำให้การลงทุนด้านดิจิทัลของรัฐให้ผลตอบแทนที่แท้จริง

Summary

คณะกรรมการ SITC เตือนว่าการอ้างอิงตัวเลขการประหยัด £45 billion** อย่างเกินจริงทำให้ความน่าเชื่อถือของโครงการดิจิทัลของรัฐบาลสหราชอาณาจักรเสื่อมลง แม้ว่ารัฐบาลจะอ้างว่ามีแผนงานและเมตริกซ์ชัดเจน การแก้ไขปัญหา “hype” ควบคู่กับการจัดการระบบ Legacy และการลดการผูกขาดของผู้ให้บริการเทคโนโลยีจะเป็นสิ่งจำเป็นเพื่อให้การเปลี่ยนแปลงดิจิทัลบรรลุผลสำเร็จจริง.