การฝึก GPS jamming ของกองทัพสหรัฐทำให้เครื่องบินเมดีแวกพังลงภูเขานิวเม็กซิโก

การบินหน่วยกู้ภัย (medevac) ของสหรัฐที่ออกจากสนามบิน Roswell Air Center, New Mexico ติดอุปกรณ์ GPS เสียหายระหว่างทำภารกิจและพุ่งชนภูเขาในคืนเดือนกุมภาพันธ์ 2024 ส่งผลให้ผู้โดยสารและลูกเรือทั้งหมดเสียชีวิต ตามรายงานเบื้องต้นของ NTSB เหตุการณ์นี้เปิดเผยความเสี่ยงจากการฝึก “GPS jamming” ของกองทัพสหรัฐต่อการเดินทางของเครื่องบินพลเรือนในพื้นที่ใกล้เคียง

Overview

เหตุการณ์เกิดขึ้นเมื่อเครื่องบินเจ็ทสองเครื่องยนต์ Beechcraft King Air ออกจาก Roswell (ROW) ประมาณเวลา 11:52 pm แล้วรับ clearance ตามกฎการบินตามเครื่องมือ (IFR) จากศูนย์ควบคุมการจราจรอากาศ Albuquerque Center การเปลี่ยนไปใช้ระบบนำทางโดย GPS เป็นมาตรฐานของเที่ยวบินนี้ เนื่องจากสภาพอากาศมืดไม่มีแสงจันทร์ทำให้การมองเห็นภายนอกยากต่อการตัดสินใจ

ในช่วงเวลาที่เครื่องบินกำลังขึ้นถึงระดับความสูงประมาณ 11:54 pm นักบินได้รับแจ้งว่าตำแหน่ง GPS ของพวกเขาไม่ทำงานตามที่คาดหวัง ขณะเดียวกันมีหลายเครื่องบินอื่น ๆ ในพื้นที่เดียวกันรายงานปัญหาแบบเดียวกัน ซึ่งสอดคล้องกับกิจกรรม “GPS jamming” ที่กองทัพสหรัฐกำลังดำเนินการอยู่

Flight Timeline

• 12:00 am – ศูนย์ควบคุมแจ้งว่ากำลังบินสูงเกินระดับที่ได้รับมอบหมาย 1,000 ฟุต นักบินตอบรับและขอข้อมูลทิศทางเพิ่มเติม
• 12:02 am – ได้รับคำสั่งให้ปรับทิศทางเป็น **heading 275° เพื่อตั้งตัวเข้าหาสนามบิน Sierra Blanca Regional (SRR)
• 12:03 am – ศูนย์ควบคุมเปลี่ยนหัวเรือเป็น **heading 350° เพื่อจัดแนวสำหรับการลงจอดบนรันเวย์ 24 ของ SRR
• 12:07 am – หลังจากที่กองทัพหยุดทำ GPS jamming ชั่วคราว ระบบ GPS กลับมาทำงานตามปกติ นักบินแจ้งว่ามี “visual on Ruidoso” และเปลี่ยนไปใช้การบินแบบ VFR

ช่วงเวลานี้บันทึกความสูงของเครื่องอยู่ที่ 9,820 feet แต่ภูเขา Capitan ที่สูงกว่า 10,000 ฟุตยังคงปิดกั้นเส้นทางระหว่างเครื่องบินกับสนามบิน

GPS Jamming & Navigation Issues

การรบกวนสัญญาณ GPS ทำให้ระบบนำทางอัตโนมัติของ Beechcraft King Air ไม่สามารถแสดงตำแหน่งที่แม่นยำได้ นักบินจึงต้องพึ่งพาการสื่อสารกับ ATC และใช้ทิศทางตามคำสั่งที่ได้รับ การสูญเสีย GPS ส่งผลให้พวกเขาเปลี่ยนจากการทำ RNAV (ซึ่งอาศัยข้อมูล GPS เป็นหลัก) ไปเป็น VFR ในคืนมืดที่ไม่มีแสงจันทร์ ทำให้ความเสี่ยงต่อการหลงทิศเพิ่มสูงขึ้น

ตามรายงานของ NTSB สัญญาณ GPS ที่หายไปไม่ได้เป็นสาเหตุโดยตรงของการชน แต่เป็น “โดมิโนแรก” ในโซ่เหตุการณ์ที่ทำให้นักบินต้องพึ่งพาการมองเห็นด้วยตาเปล่าและอาจประเมินความสูงผิดพลาด

Accident Analysis

ข้อมูลบันทึกเครื่องแสดงว่าความเร็วพื้นดินอยู่ที่ 150 knots (ประมาณ 172 mph) ขณะสูงจาก 9,400 feet เพิ่มเป็น 9,823 feet ก่อนที่จะชนภูเขาที่ระดับ ≈9,950 feet ซึ่งต่ำกว่าแนวยอดของ Capitan Mountains ประมาณ 230 feet**

เนื่องจากสภาพมืดและการขาดแสงทำให้เกิด “visual illusion” นักบินอาจคิดว่าพื้นที่รอบๆ เป็นทางตรงไปยัง SRR และเริ่มลงจอดก่อนถึงตำแหน่งที่ปลอดภัย การตัดสินใจเปลี่ยนเป็น VFR ทันทีหลัง GPS กลับมาทำงาน ทำให้พวกเขาไม่ได้ใช้ระบบ ILS หรือ RNAV ที่อาจช่วยรักษาความสูงได้อย่างแม่นยำ อีกทั้งความเครียดจากการจัดการกับหลายเครื่องบินที่ได้รับผลกระทบจากการรบกวนทำให้ภาระงานของ ATC และนักบินเพิ่มขึ้นอย่างมาก

สุดท้าย การชนถือเป็นกรณี **CFIT (Controlled Flight Into Terrain) ซึ่งมักเกิดจากการประเมินตำแหน่งและความสูงผิดพลาดในสภาพแวดล้อมที่จำกัด

Broader Implications

เหตุการณ์นี้ทำให้ผู้กำกับดูแลด้านอากาศยานทั่วโลกต้องตรวจสอบมาตรฐานของการฝึก “GPS jamming” ของกองทัพ และวิธีการประสานงานระหว่างหน่วยทหารกับการควบคุมจราจรพลเรือนเพื่อหลีกเลี่ยงผลกระทบต่อเครื่องบินพาณิชย์หรือกู้ภัย

ในปีที่ผ่านมา มีกรณีอื่น ๆ ที่กิจกรรมของกองทัพทำให้เกิดอุบัติเหตุทางอากาศ เช่น การชนระหว่างเจ็ทโดยสารกับเฮลิคอปเตอร์ Black Hawk ที่สนามบิน Ronald Reagan Washington National Airport ซึ่งแสดงว่าปัญหานี้ไม่ได้จำกัดเฉพาะการรบกวน GPS เพียงอย่างเดียว

หน่วยงานด้านความปลอดภัยทางอากาศเช่น NTSB จึงอาจต้องออกแนวปฏิบัติใหม่เกี่ยวกับการแจ้งเตือนล่วงหน้าและระยะห่างของสนามฝึกเพื่อให้เครื่องบินพลเรือนสามารถหลีกเลี่ยงโซนที่มีความเสี่ยงได้อย่างชัดเจน

Summary

การสืบสวนเบื้องต้นชี้ว่าการรบกวน GPS ของกองทัพสหรัฐเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้เครื่องบินหน่วยกู้ภัยสูญเสียระบบนำทางและต้องพึ่งพาการมองเห็นด้วยตาเปล่าในคืนมืด ส่งผลให้เกิดการชนภูเขาและเสียชีวิตหลายคน เหตุการณ์นี้กระตุ้นให้มีการทบทวนนโยบายฝึกการรบกวนสัญญาณ GPS และการประสานงานระหว่างหน่วยทหารกับระบบการบินพลเรือนอย่างเข้มข้นยิ่งขึ้น.