ยุโรปพยายามสร้างโรงงานชิปแต่ยังพึ่งพาเทคโนโลยีคลาวด์และซอฟตร์แวร์ของสหรัฐฯ อย่างต่อเนื่อง

ยุโรปกำลังผลักดันการสร้างโรงงานผลิตชิปและนโยบายสนับสนุนอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์อย่างจริงจัง แต่ตามรายงานของ Forrester ประเทศบล็อกนี้ยังคงพึ่งพาผู้ให้บริการคลาวด์และซอฟต์แวร์ของสหรัฐฯ อย่างต่อเนื่อง รายงาน “Global Sovereignty Forecast” แสดงให้เห็นว่าแม้มีการลงทุนเพิ่มขึ้น ความอิสระด้านเทคโนโลยีของยุโรปยังห่างไกลจาก จีน และ สหรัฐอเมริกา มาก

Overview

Forrester ได้นำเสนอ Tech Sovereignty Index ซึ่งวัดระดับความเป็นอิสระของประเทศในหลายมิติ ได้แก่ การลงทุนด้าน AI, โครงสร้างคลาวด์, เซมิคอนดักเตอร์, ซอฟต์แวร์, ความจุศูนย์ข้อมูล และพรสวรรค์ทางเทคนิค รายงานชี้ว่าจีนและสหรัฐฯ ยังคงครองตำแหน่งสูงสุดด้วยคะแนน 82 % และ 79 % ตามลำดับ

ในขณะเดียวกัน ประเทศใหญ่ของยุโรปอย่างเยอรมนี, ฝรั่งเศส, สเปน, อังกฤษ และอิตาลี แม้ว่าจะมีการคาดการณ์เพิ่มขึ้นเล็กน้อยจนถึงปี 2030 แต่คะแนนยังคงอยู่ต่ำกว่า 40 % การเจริญเติบโตในระดับนี้บ่งบอกว่าการพยายามสร้าง “อธิปไตยเทคโนโลยี” ของยุโรปต้องเผชิญกับข้อจำกัดหลายประการ

Tech Sovereignty Scores

• เยอรมนีและ สเปน: 34 % 36 %
• ฝรั่งเศส: 33 % 35 %
• อังกฤษ: 30 % 32 %
• อิตาลี: 27 % 29 %

คะแนนเหล่านี้แสดงให้เห็นว่าการเพิ่มขึ้นของความเป็นอิสระในยุโรปนั้นช้าและค่อนข้างคงที่เมื่อเทียบกับการเติบโตอย่างรวดเร็วของจีนและสหรัฐฯ นอกจากนี้ การออกแบบชิประดับโลกของยุโรปยังต่ำกว่า 1 % ของตลาดทั่วโลก ทำให้ไม่มีบริษัทใดที่สามารถเทียบเคียงกับ Nvidia หรือ Qualcomm ได้

Semiconductor Progress & Limits

รัฐบาลหลายประเทศในยุโรปได้เพิ่มการลงทุนเพื่อสนับสนุนการผลิตชิปภายในภูมิภาค โดยคาดว่าตัวคะแนนด้านการผลิตเซมิคอนดักเตอร์จะพุ่งสูงขึ้นอย่างชัดเจนถึงปี 2030 อย่างไรก็ตาม การขยายจำนวนโรงงาน (fab) เพียงอย่างเดียวไม่สามารถทำให้ยุโรปบรรลุความอิสระทางเทคโนโลยีได้ เนื่องจากส่วนใหญ่ของห่วงโซ่การออกแบบและนวัตกรรมยังพึ่งพานักวิจัยและบริษัทต่างประเทศ

แม้ว่านโยบาย European Chips Act จะมุ่งให้บล็อกผลิตชิปได้ร้อยละ 20 ของตลาดโลกภายในปี 2030 แต่ Forrester คาดว่าจำนวนนี้จะสูงสุดเพียง **11.3 % เนื่องจากผู้เล่นอื่น ๆ เช่น จีนและสหรัฐฯ ยังคงขยายส่วนแบ่งตลาดอย่างต่อเนื่อง ทำให้เป้าหมายของยุโรปดูเหมือนเป็นการตั้งมาตรฐานที่ท้าทายเกินไป

Cloud Dependence

ด้านคลาวด์ คำว่า “sovereign cloud” ของผู้ให้บริการสหรัฐฯ อย่าง AWS, Microsoft Azure และ Google Cloud ยังไม่ได้แก้ไขประเด็นการพึ่งพาอย่างแท้จริง รายงานระบุว่าบริการเหล่านี้ครอบคลุมประมาณ **65 % ของตลาดคลาวด์ยุโรป แม้ว่าจะมีศูนย์ข้อมูลตั้งอยู่ในเขตยุโรป แต่สิทธิ์ในการควบคุมและความเป็นเจ้าของยังคงอยู่กับบริษัทแม่สหรัฐฯ

Forrester ยังชี้ให้เห็นว่าความท้าทายด้านต้นทุนพลังงานสูงและข้อจำกัดด้านการวางผังเมืองทำให้การขยายศูนย์ข้อมูลในยุโรปช้าไปกว่าที่คาดการณ์ไว้ ซึ่งเป็นอีกหนึ่งอุปสรรคต่อความพยายามสร้าง “คลาวด์อิสระ” ของภูมิภาค

Policy Implications

ผลวิจัยของ Forrester ส่งสัญญาณให้ผู้กำหนดนโยบายยุโรปต้องปรับกลยุทธ์จากการมุ่งหวังที่ “ทำได้ทั้งหมดเอง” ไปสู่การจัดการความพึ่งพาที่ไม่สามารถหลีกเลี่ยงได้ การสร้างพันธมิตรกับประเทศหรือองค์กรระหว่างประเทศ การส่งเสริมเทคโนโลยีเปิด (open source) และการลงทุนเลือกส่วนสำคัญเช่น AI infrastructure จึงเป็นแนวทางที่อาจทำให้ยุโรปรักษาความมั่นคงข้อมูลและโครงสร้างพื้นฐานได้ดียิ่งขึ้น

ดาริโอ มาเอสโตะ นักวิเคราะห์ระดับต้นของ Forrester ให้ความเห็นว่า “ความไม่แน่นอนด้านการเมือง, การแข่งขัน AI และความเสี่ยงในห่วงโซ่อุปทานเซมิคอนดักเตอร์ ทำให้เทคโนโลยีอธิปไตยกลายเป็นประเด็นสำคัญ” ซึ่งสรุปได้ว่าการพัฒนาอย่างต่อเนื่องของภูมิภาคต้องอาศัยการวางแผนเชิงรุกและความร่วมมือระดับโลก

Summary

ตามรายงานของ Forrester ยุโรปแม้จะเพิ่มการผลิตชิปและออกแบบนโยบายสนับสนุน แต่ยังคงพึ่งพาผู้ให้บริการคลาวด์และซอฟต์แวร์ของสหรัฐฯ อย่างหนัก การมุ่งเน้นที่การจัดการความขึ้นอยู่เหล่านี้ผ่านพันธมิตรและเทคโนโลยีเปิดอาจเป็นแนวทางที่เหมาะสมกว่าเพื่อรักษาอิสรภาพด้านเทคโนโลยีในระยะยาว.